Kilka miesięcy temu złożyłem do ZUS wniosek o przyznanie świadczenia rehabilitacyjnego, ale do dziś nie został on rozpoznany. Wniosłem więc skargę do sądu administracyjnego, jednak została odrzucona. Z czego to wynika? Jak skutecznie zareagować na bezczynność ZUS? – pyta czytelnik Dziennika Gazety Prawnej.
Jak odpowiada ekspert współpracujący z DGP – odrzucenie skargi wynika z niewłaściwej drogi sądowej. W sprawach dotyczących świadczeń z ubezpieczeń społecznych, w tym świadczenia rehabilitacyjnego, kontrola działań ZUS należy do sądów powszechnych, a nie administracyjnych.
Jeżeli ZUS nie wyda decyzji w terminie dwóch miesięcy od dnia prawidłowego zgłoszenia roszczenia, ubezpieczony może wnieść odwołanie do sądu rejonowego. Co istotne, po upływie tego terminu można to zrobić w każdym czasie, nie czekając na formalne rozstrzygnięcie organu.
Z przedstawionego stanu faktycznego wynika, że problem dotyczy bezczynności ZUS w sprawie wniosku o świadczenie rehabilitacyjne. Trzeba jednak pamiętać, że nie każda bezczynność organu może być zaskarżona do sądu administracyjnego. Złożenie skargi do sądu administracyjnego na bezczynność ZUS przysługuje tylko w sprawach należących do zakresu administracji publicznej wskazanych w przepisach. Katalog tych spraw ma charakter zamknięty i nie obejmuje przyznawania świadczeń z ubezpieczeń społecznych.
A świadczenie rehabilitacyjne jest jednym z takich właśnie świadczeń, m.in. obok zasiłku chorobowego. Kwestie jego dotyczące reguluje ustawa o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa.
W tego rodzaju sprawach znaczenie mają jednak przede wszystkim przepisy proceduralne, w szczególności art. 4778 i art. 4779 par. 4 kodeksu postępowania cywilnego. W efekcie brak decyzji ZUS w sprawie świadczenia rehabilitacyjnego nie może być przedmiotem kontroli sądu administracyjnego, ponieważ ustawodawca przekazał te sprawy do właściwości sądów powszechnych (sprawy o świadczenie rehabilitacyjne rozpoznaje sąd rejonowy).
Więcej w Dzienniku Gazecie Prawnej z 26 marca 2026 r., autor: Marcin Nagórek, oprac.: GR