Regulacje obowiązujące w programie „Opieka wytchnieniowa” przewidują, że jest on dostępny dla opiekunów dzieci, które skończyły dwa lata. Zdaniem Moniki Hornej-Cieślak, rzecznik praw dziecka, narusza to zasadę równego traktowania – donosi Dziennik Gazeta Prawna.

„Opieka wytchnieniowa” to jeden z kilku realizowanych przez Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej programów, które są finansowane z pieniędzy Funduszu Solidarnościowego. Jest to forma wsparcia skierowana do osób zajmujących się niepełnosprawnym członkiem rodziny, która polega na uzyskaniu przez nie doraźnej, czasowej pomocy i odciążeniu od spełniania obowiązków opiekuńczych poprzez zapewnienie zastępstwa w tym zakresie.

Kto i w jaki sposób może skorzystać z opieki wytchnieniowej, szczegółowo regulują zasady programu. Zgodnie z nimi ta usługa jest dostępna dla członków rodzin sprawujących bezpośrednią opiekę nad dziećmi w wieku od dwóch do 16 lat, mającymi orzeczenie o niepełnosprawności, oraz dla osób, które skończyły 16 lat i mają orzeczenie o znacznym stopniu niepełnosprawności. I właśnie to kryterium wieku dotyczące niepełnosprawnych dzieci, które wyklucza rodziców mających potomka poniżej drugiego roku życia, budzi zastrzeżenia RPD.

Zostały one przedstawione w wystąpieniu przesłanym do dr. Agnieszki Dziemianowicz-Bąk, minister rodziny, pracy i polityki społecznej. Monika Horna-Cieślak podkreśla w nim, że art. 32 konstytucji stanowi, iż wszyscy są wobec prawa równi i mają prawo do równego traktowania przez władze publiczne. To oznacza, że nikt nie może być dyskryminowany w życiu politycznym, społecznym lub gospodarczym. RPD przywołuje też zapisy Konwencji o prawach osób niepełnosprawnych, która została ratyfikowana przez Polskę. Gwarantuje ona osobom niepełnosprawnym dostęp do szerokiego zakresu usług wspierających świadczonych w domu, społeczności lokalnej lub placówkach zapewniających zakwaterowanie.

Monika Horna-Cieślak zwraca uwagę, że opieka wytchnieniowa dotyczy nie tylko niepełnosprawnego dziecka i jego opiekuna, lecz także jego rodzeństwa – wpływa na funkcjonowanie całej rodziny i jej dobrostan psychiczny. Dlatego w piśmie adresowanym do szefowej resortu rodziny apeluje o podjęcie działań zmierzających do zmiany zasad programu w jego kolejnych edycjach, tak aby objęci nim zostali rodzice dzieci, które nie skończyły dwóch lat.

Więcej w Dzienniku Gazecie Prawnej z 14 kwietnia 2026 r., autor: Michalina Topolewska, oprac.: GR