Odszkodowanie bez vat…

Rzeczpospolita , autor: Anna Koleśnik , oprac.: GR

Maj 10, 2007

W lutym tego roku został zniszczony samochód osobowy będący środkiem trwałym firmy. Ubezpieczyciel wypłacił odszkodowanie netto, potrącając VAT, ponieważ jestem VAT-owcem. Faktury na ten potrącony VAT nie dostałem. Czy i na jakiej podstawie mogę odliczyć podatek potrącony przez ubezpieczyciela

Podatnik VAT ma prawo do odliczenia podatku naliczonego z faktur dokumentujących naprawy zniszczonego samochodu. Dlatego ubezpieczyciel pokrywa koszty naprawy tylko w kwocie netto – ciężaru tego podatku VAT-owiec i tak nie ponosi. Potwierdził to Sąd Najwyższy w wyroku z 16 października 1998 r. Oil CZP 42/98), orzekając, że odszkodowanie za szkodę poniesioną przez podatnika podatku VAT, przysługujące mu z tytułu umowy ubezpieczenia autocasco, nie obejmuje podatku VAT w zakresie, w jakim poszkodowany podatnik mógł obniżyć podatek należny o kwotę podatku VAT naliczonego przy nabyciu towarów i usług w celu naprawienia szkody".

Podobnie jest w razie całkowitego zniszczenia pojazdu, gdy nie nadaje się on do naprawy, czyli odszkodowanie rekompensuje jego wartość.

W uchwale 22 kwietnia 1997 r. (III CZP 14/97) Sąd Najwyższy orzekł, że odszkodowanie za szkodę poniesioną przez podatnika podatku VAT na skutek zniszczenia rzeczy, ustalone według ceny rzeczy, nie obejmuje podatku VAT mieszczącego się w tej cenie, w zakresie, w jakim poszkodowany może obniżyć należny od niego podatek o kwotę podatku naliczonego przy nabyciu rzeczy".

Sąd przypomniał, że skorzystanie przez podatnika VAT z możliwości odliczenia VAT naliczonego przy nabyciu towarów i usług jest jego prawem i zależy od dopełnienia przez niego warunków określonych przepisami o VAT. W sytuacji gdy podatnik, spełniając warunki do odliczenia, z przysługującego mu prawa nie skorzysta, nie powinno to mieć wpływu na ustalenie należnego mu odszkodowania za szkodę poniesioną przez niego na skutek zniszczenia rzeczy, jeżeli taką nową rzecz mógł nabyć lub nabył za cenę obejmującą podatek VAT.

Wynika z tego, że jeśli przy zakupie auta czytelnik miał prawo do odliczenia całości lub części VAT, to ubezpieczyciel mógł odpowiednio pomniejszyć wypłacone mu odszkodowanie, bez względu na to, czy z niego skorzystał. Jeśli natomiast nie miał takiego prawa (z pytania wynika, że chodzi o samochód osobowy), potrącenie było bezpodstawne. Sama wypłata odszkodowania nie podlega VAT. Według ustawy o VAT nie jest to ani dostawa towaru, ani usługa. Potwierdził to Urząd Skarbowy we Włodawie w piśmie z 3 listopada 2005 r. (NPV–443-15/NO23/05). Zakład ubezpieczeń nie miał więc obowiązku wystawiania faktury dokumentującej tę wypłatę.

Więcej Rzeczpospolita.