Uprawnienia do emerytury i renty nie wpływają na obowiązek ubezpieczeń społecznych, gdy świadczeniobiorca podejmuje zatrudnienie na podstawie umowy o pracę czy umowy cywilnoprawnej. Zarówno stosunek pracy, jak i umowa zlecenia są objęte obowiązkowymi ubezpieczeniami emerytalnym i rentowymi – czytamy w Rzeczpospolitej.

Prawo do świadczenia emerytalno-rentowego może natomiast wpływać na obowiązek ubezpieczeń w przypadku, gdy uprawniony do niego zaczyna prowadzić pozarolniczą działalność lub wtedy, gdy równocześnie pracuje na podstawie umowy o pracę i zlecenia.

Nie ma przy tym znaczenia, czy świadczenie to przysługuje z polskiego, czy zagranicznego systemu ubezpieczenia, bądź zaopatrzenia społecznego. Ale o ile pojęcie emerytury i wynikających z jej posiadania przywilejów jest łatwe do ustalenia, to często już prawo do renty sprawia trudności. Nie każde bowiem świadczenie zwane rentą jest rentą w rozumieniu przepisów regulujących obowiązek ubezpieczeń.

Uprawnienia do emerytury lub renty nie mają znaczenia, gdy świadczeniobiorca podejmuje zatrudnienie na podstawie umowy o pracę. Ale jeśli dodatkowo podejmie się pracy na zlecenie, to posiadane uprawnienia emerytalno-rentowe zwalniają go ze składek ze zlecenia. Nie ma znaczenia ani wymiar etatu ani wysokość zarobków osiąganych z umowy o pracę. Tak wskazuje art. 9 ust. 5 ustawy z 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (tekst jedn. DzU z 2009 r. nr 205, poz. 1585 ze zm).

Jest to zasadnicza różnica w porównaniu do ogólnych zasad rozstrzygania zbiegu tytułów do ubezpieczeń, jakim jest etat i zlecenie. Zwykle bowiem konieczne jest, by umowa o pracę przynosiła w przeliczeniu na miesiąc przychód w wysokości nie niższej niż minimalna płaca.

Na takie zwolnienie od składek nie może jednak liczyć emeryt czy rencista, który podpisze umowę zlecenie z własnym pracodawcą. W takiej sytuacji jego przychody uznawane są za część zarobków z etatu. Składki od zlecenia nalicza się na zasadach dotyczących przychodów pracowniczych.

Dla osoby posiadającej uprawnienia do emerytury, która prowadzi pozarolniczą działalność gospodarczą, ubezpieczenia społeczne są dobrowolne (art. 9 ust. 5 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych). Od 1 stycznia 2008 r. ta ulga nie dotyczy już rencistów. Z działalności muszą oni płacić składki społeczne do czasu nabycia prawa do emerytury.

Więcej w Rzeczpospolitej z 25 września 2012 r.