W dzierżawionym lokalu spółdzielnia prowadzi działalność gospodarczą, a licznik zużytej energii zapisany jest na właściciela lokalu. Czy spółdzielnia może odliczyć VAT z faktury za energię elektryczną wystawioną na inną osobę (właściciela lokalu), ale zapłaconą w całości przez spółdzielnię? Spółdzielnia zapłaciła za fakturę wystawcy, czyli firmie Tauron. Wydatek ten został poniesiony w związku z prowadzoną statutową działalnością gospodarczą – pyta czytelnik Rzeczpospolitej.
W przypadku wskazanym w pytaniu, jeśli faktura jest wystawiona na właściciela lokalu, to spółdzielnia będąc najemcą lokalu nie ma prawa do odliczenia VAT naliczonego z tej faktury, mimo że dokona jej płatności. Nie można bowiem odliczyć VAT z faktury wystawionej na inny podmiot. W takim przypadku można rozważyć refakturowanie usługi. Zagadnienie rozliczania opłat za media nie jest do końca jednoznacznie uregulowane w przepisach i nadal mamy do czynienia z rozbieżnymi interpretacjami na ten temat. W przypadku opłat za media faktycznymi odbiorcami tych usług są najemcy. Dlatego też uzasadnione jest, moim zdaniem, ich refakturowanie według stawek wynikających z pierwotnie wystawionych faktur.
Jednak uwzględniając to, że od dłuższego czasu ograny stoją na stanowisku, iż nie można stosować obniżonych stawek VAT, czyli nakazują traktować media jako część usługi kompleksowej i opodatkować je taką stawką jak najem, należy liczyć się z tym, że w razie sporu z organem podatkowym w tej kwestii szanse na wygranie, na poziomie organów podatkowych (urząd skarbowy, izba skarbowa) należałoby ocenić jako niewielkie. W przypadku wejścia w spór na poziomie sądów administracyjnych możliwość wygranej jest wysoka, tym bardziej że również orzecznictwo ETS nie jest w tej sprawie jednoznaczne.
Trzeba mieć ponadto na uwadze, że co do zasady (z wyjątkami określonymi w ustawie, np. w art. 32 ustawy o VAT) przepisy prawa podatkowego pozostawiają stronom transakcji rozstrzygnięcie kwestii wysokości wynagrodzenia za dostawę towarów czy świadczenie usług.
Należy podkreślić, że nawet organy skarbowe zauważają, że tylko sprzedawca jest w stanie określić, co dokładnie jest wkalkulowane w kwotę należną od nabywcy. Podstawa opodatkowania powinna wynikać wyłącznie z umowy zawartej pomiędzy kontrahentami (w tym przypadku umowy najmu). Organy podatkowe nie mają prawa ingerować w treść zawieranych umów i przyjęty w nich sposób rozliczeń pomiędzy kontrahentami, chyba że postanowienia umów naruszają przepisy podatkowe, co może być stwierdzone jedynie w trakcie przeprowadzonego przez uprawniony organ postępowania podatkowego.
Więcej w Rzeczpospolitej z 22 listopada 2012 r.