Jak czytamy w Rzeczpospolitej, zgodnie z art. 86 ust. 2 ustawy o sus kontrola ZUS może obejmować realizowanie przez płatnika składek obowiązków wynikających z tej ustawy, a w szczególności:
– zgłaszanie do ubezpieczeń społecznych,
– prawidłowość i rzetelność obliczania, potrącania i opłacania składek oraz innych wpłat, do których pobierania zobowiązany jest ZUS,
– ustalanie uprawnień do świadczeń z ubezpieczeń społecznych i ich wypłacanie oraz dokonywanie rozliczeń z tego tytułu,
– prawidłowość i terminowość opracowywania wniosków o świadczenia emerytalne i rentowe,
– wystawianie zaświadczeń lub zgłaszanie danych do celów ubezpieczeń społecznych,
– dokonywanie oględzin składników majątku płatników składek zalegających z opłatą należności z tytułu składek.
W trakcie przeprowadzania postępowania kontrolnego, inspektor – zgodnie z art. 87 ustawy o sus – ma prawo:
1) badać wszelkie księgi, dokumenty finansowo-księgowe i osobowe oraz inne nośniki informacji związane z zakresem kontroli. Warunkiem uzyskania dostępu do tych danych jest to, aby pozostawały one w związku z zakresem postępowania. Zatem inspektor nie jest uprawniony do przeglądania całości ksiąg i dokumentów finansowo-księgowych czy osobowych, lecz jedynie tych, które pozostają w związku z zakresem kontroli
2) dokonywać oględzin i spisu składników majątku płatników zalegających z opłatą należności z tytułu składek. Może to dotyczyć jedynie płatników zalegających z opłatą należności z tytułu składek, o których mowa w art. 24 ust. 2 ustawy o sus,
3) zabezpieczać zebrane dowody. Zgodnie z § 7 rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie szczegółowych zasad i trybu przeprowadzania kontroli płatników składek, inspektor składek zabezpiecza zebrane dowody poprzez:
– przechowywanie ich u płatnika w oddzielnym, zamkniętym i opieczętowanym pomieszczeniu,
– opieczętowanie i oddanie na przechowanie płatnikowi lub jego pracownikowi za potwierdzeniem odbioru,
– zabranie ich do jednostki organizacyjnej ZUS za potwierdzeniem odbioru.
4) żądać udzielania informacji przez płatnika składek i ubezpieczonego
5) legitymować osoby w celu ustalenia ich tożsamości, jeśli jest to niezbędne dla potrzeb kontroli
6) przesłuchiwać świadków
7) przesłuchiwać płatnika składek i ubezpieczonego, jeżeli z powodu braku lub po wyczerpaniu innych środków dowodowych pozostały niewyjaśnione okoliczności mające znaczenie dla postępowania kontrolnego.
Więcej w Rzeczpospolitej z 21 grudnia 2012 r.