Po porodzie pracownicy, małego pracodawcę czeka papierkowa robota

Rzeczpospolita (2014-05-14), autor: Bogdan Majewski , oprac.: GR

maj 14, 2014
Od niedawna prowadzę niewielką działalność gospodarczą, przy której zatrudniam kilkoro pracowników. Jedna z pracownic jest w ciąży i termin porodu ma wyznaczony na 20 maja br. Składki za osoby na urlopach macierzyńskich finansuje budżet państwa. Od jakiej podstawy powinienem je naliczać oraz jak je wykazywać w dokumentach ubezpieczeniowych? Czy jako pracodawca po porodzie pracownicy będę musiał przekazać do ZUS jakieś dodatkowe dokumenty? – pyta czytelnik Rzeczpospolitej.

Z tej racji, że czytelnik zatrudnia do 20 osób, płatnikiem zasiłku macierzyńskiego będzie ZUS. To na nim spoczywają obowiązki płatnika składek za tę osobę, w tym dotyczące rozliczania składek ubezpieczeniowych. Pracodawca będzie musiał natomiast wykazywać przerwę w opłacaniu składek pracowniczych oraz przekazać do ZUS dokumenty pozwalające na wypłatę zasiłku przez ten organ.

Od pierwszego dnia urlopu macierzyńskiego podwładna podlega ubezpieczeniom emerytalno- rentowym z tytułu pobierania zasiłku macierzyńskiego, a nie stosunku pracy. Ich podstawę stanowi kwota wypłacanego zasiłku i w całości finansuje je budżet państwa.

Obowiązek prawidłowego wykazywania należnych składek w dokumentach ubezpieczeniowych spoczywa na podmiocie pełniącym rolę płatnika składek. To zaś, zgodnie z art. 4 ust. 2 lit. a ustawy z 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (tekst jedn. Dz.U. z 2013 r. poz. 1442 ze zm., dalej ustawa o sus), zależy od tego, kto będzie wypłacał zasiłek macierzyński.

Z pytania wynikałoby, że czytelnik zgłasza do ubezpieczenia chorobowego poniżej 20 osób. Zatem to ZUS będzie płatnikiem zasiłku macierzyńskiego. Ten organ będzie tym samym wykazywał składki od wypłacanego zasiłku, a nie czytelnik.

Pracodawca musi natomiast składać za podwładną – przez cały okres jej pobytu na urlopie macierzyńskim – dodatkowy formularz ZUS RS A „Imienny raport miesięczny o wypłaconych świadczeniach i przerwach w opłacaniu składek”. W zależności od rodzaju urlopu pracodawca podaje w nim jeden z następujących kodów świadczenia/przerwy:

– 311 – za okres urlopu macierzyńskiego albo urlopu na warunkach urlopu macierzyńskiego,

– 319 – za okres urlopu rodzicielskiego,

– 325 – za okres dodatkowego urlopu macierzyńskiego albo dodatkowego urlopu na warunkach urlopu macierzyńskiego.

W związku z tym, że płatnikiem zasiłku macierzyńskiego będzie ZUS, pracodawca nie powinien wypełniać pól: „Liczba dni zasiłkowych/Liczba wypłat” oraz „Kwota”.

Podobnie jak w sytuacji opisanej w pytaniu start albo zakończenie urlopu macierzyńskiego najczęściej przypada w trakcie trwającego już miesiąca, a nie z pierwszym lub ostatnim jego dniem. W takim przypadku pracodawca – oprócz złożenia raportu ZUS RSA – musi przygotować także druk ZUS RCA, w którym rozliczy składki od wynagrodzenia wypłaconego za dni przepracowane w miesiącu.

Złożenie raportu ZUS RCA będzie też konieczne, jeśli w trakcie trwającego urlopu macierzyńskiego szef wypłaci podwładnej dochody ze stosunku pracy podlegające oskładkowaniu, np. premię miesięczną, kwartalną czy półroczną.

Więcej w Rzeczpospolitej z 7 maja 2014 r.