Fiskus wszczął wobec mojej firmy postępowanie w zakresie określenia wysokości zwrotu VAT. Ponieważ zmieniłem miejsce, gdzie funkcjonuje moja firma, załatwiłem na poczcie, że korespondencja będzie mi przekazywana na ten nowy adres. Czy mimo to trzeba o nowym adresie zawiadamiać skarbówkę? – pyta czytelnik Rzeczpospolitej
Jak odpowiada dziennik „Rz” – zgodnie z art. 146 § 1 ordynacji podatkowej w toku postępowania strona oraz jej przedstawiciel (lub pełnomocnik) mają obowiązek zawiadomić organ podatkowy o zmianie swojego adresu. Chodzi tu również o przypadek zmiany adresu elektronicznego, jeżeli wniesiono o zastosowanie takiego sposobu doręczania pism albo wyrażono na to zgodę. W przypadku zaniedbania takiego obowiązku, zgodnie z art. 146 § 2 o.p., organ podatkowy uzna pismo za doręczone pod dotychczasowym adresem. Oznacza to, że takie pismo, którego podatnik – strona postępowania – nie odebrał, zostanie włożone przez pracownika organu podatkowego do akt sprawy i uznane za doręczone w sposób właściwy. Obowiązek ten dotyczy okresu od wszczęcia postępowania podatkowego aż do doręczenia podatnikowi ostatecznej decyzji.
Jeśli więc strona postępowania – podatnik – zmieni adres, to musi podać adres aktualny, aby organ podatkowy doręczał pisma zgodnie z przepisami. Od daty powiadomienia organu podatkowego o fakcie zmiany dotychczasowego adresu jest to wiążące dla tego organu.
W razie zaniedbania obowiązku zawiadomienia organu podatkowego o zmianie adresu pismo uznaje się za doręczone pod dotychczasowym adresem. Organ nie musi więc ustalać, czy strona w toku postępowania zmieniła adres, nie powiadamiając o tym organu podatkowego. Organ powinien tylko sprawdzić, czy faktycznie wysłał pismo na adres ostatnio podany przez stronę postępowania.
Jeśli strona postępowania zawiadomiła o zmianie dotychczasowego adresu, a pismo zostaje wysłane przez organ podatkowy na niewłaściwy (stary) adres, to doręczenie jest nieskuteczne.
Jeśli podatnik umówił się z pocztą, że korespondencja dla niego będzie przekierowywana na nowy adres, to nie wyczerpuje to wymogów wskazanych w art. 146 o.p. Przepis ten wyraźnie mówi, że obowiązkiem strony postępowania podatkowego jest zawiadomienie o zmianie adresu.
Obowiązek powiadomienia o zmianie adresu ma charakter bezwzględny. Jeśli podatnik złożył dyspozycję przekierowywania korespondencji, to powinien również powiadomić organ podatkowy o zmianie adresu. Tym bardziej że toczy się przeciwko niemu postępowanie podatkowe. Jeśli podatnik nie wykona tego obowiązku, to musi się liczyć z negatywnymi skutkami tego zaniechania.
Nieznajomość przepisów prawa podatkowego nie uchroni podatnika przed niekorzystnymi skutkami zaniechania. Podatnik nie może podnosić, że nie został poinformowany przez organ podatkowy o obowiązku podania nowego adresu. Przepisy prawa podatkowego (art. 121 § 1 o.p.) nakładają na organy podatkowe obowiązek udzielania niezbędnych informacji i wyjaśnień o przepisach prawa, ale nie zwalniają podatników prowadzących działalność gospodarczą z obowiązku dołożenia należytych starań, aby zapoznać się z przepisami regulującymi ich uprawnienia i obowiązki, wynikające z prowadzenia tej działalności.
Ustawodawca nie nałożył na organy podatkowe obowiązku informowania podatników o skutkach zaniechania zawiadomienia tych organów o zmianie adresu.
Z chwilą powzięcia przez organ podatkowy informacji o nowym adresie podatnika organy mają obowiązek doręczać pisma na zmieniony adres. Od tego bowiem momentu, w którym organ otrzyma informację o zmianie adresu podatnika, ma on obowiązek wysyłania wszelkich pism na nowy adres.
Więcej w Rzeczpospolitej z 16 grudnia 2014 r.