Założyłem ze wspólnikiem spółkę cywilną. Zamierzamy zatrudnić kilku pracowników. Mam wątpliwości, kto tu jest dla ZUS płatnikiem składek za nas i za pracowników. Wobec zatrudnionych w ustawie o systemie ubezpieczeń społecznych nie wskazuje się jako płatnika spółki cywilnej, tylko ogólnie pracodawcę – pyta czytelnik Rzeczpospolitej
Jak odpowiada ekspert współpracujący z dziennikiem „Rz” – każdy ze wspólników spółki cywilnej jest przedsiębiorcą. Musi płacić odrębnie za siebie składki do ZUS, pełniąc rolę płatnika na własne ubezpieczenia.
Inaczej sprawa wygląda w przypadku pracowników. Wobec zatrudnionych w spółce cywilnej to spółka jest dla nich pracodawcą i musi za nich naliczać i opłacać składki ubezpieczeniowe. Dlatego spółkę cywilną trzeba zgłosić w ZUS jako płatnika składek.
Wątpliwości mogą wynikać z lektury ustawy z 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych. Choć definiuje ona pojęcie „płatnika składek”, to wśród podmiotów wymienionych w tym katalogu (art. 4 pkt 2 lit. a-z) mających ten status nie ma wprost wymienionej spółki cywilnej.
Z unormowań tego aktu wynika jednak, że płatnikiem składek jest osoba fizyczna lub jednostka organizacyjna zobowiązana do comiesięcznego obliczania, pobierania i przekazywania do ZUS składek na ubezpieczenia ze środków ubezpieczonego oraz własnych lub będących w jej dyspozycji. Z kolei jednym z tych płatników jest w myśl art. 4 pkt 2 lit. a ww. ustawy pracodawca. Żaden przepis tej ustawy nie zawiera jednak własnej, autonomicznej definicji tego pojęcia.
Na potrzeby tych regulacji należy stosować termin „pracodawca” w znaczeniu, jakie nadaje mu art. 3 kodeksu pracy. W myśl tego przepisu jest nim osoba fizyczna oraz jednostka organizacyjna, która zatrudnia pracowników, nawet ta nieposiadająca osobowości prawnej (czyli np. spółka cywilna). Tak zdefiniowany pracodawca jest z mocy art. 4 pkt 2 lit. a ustawy płatnikiem składek dla wszystkich pracowników w rozumieniu tego aktu.
Każdy wspólnik spółki cywilnej posiada odrębne numery NIP i REGON od tych nadanych spółce cywilnej. Składki za pracowników powinny być rozliczane i opłacane właśnie z NIP tej spółki. Wspólnicy jako osoby prowadzące działalność gospodarczą opłacają za siebie składki na ubezpieczenie społeczne, zdrowotne i Fundusz Pracy. Wtedy w rozliczeniach i wpłatach musi widnieć indywidualnie każdy ze wspólników i ich NIP, a nie spółki cywilnej.
Więcej w Rzeczpospolitej z 13 lutego 2015 r.