Jedyny udziałowiec spółki z o.o. planuje udzielić jej pożyczki na bieżącą działalność. W jaki sposób ująć związane z pożyczką operacje w księgach? Na co uważać, rozliczając odsetki w kosztach uzyskania przychodu? – pyta czytelnik Rzeczpospolitej
Jak odpowiada ekspert współpracujący z dziennikiem „Rz” – pożyczka udziałowca dla spółki powinna być udzielana na zasadach rynkowych, czyli powinna być oprocentowana na takim poziomie, jaki ustaliłyby między sobą niezależne podmioty. W przeciwnym razie, czyli gdy wspólnik udzieli spółce pożyczki nieoprocentowanej, przychodem spółki – zgodnie z art. 12 ust. 6 pkt 4 ustawy o CIT – będzie nieodpłatne świadczenie odpowiadające kwocie odsetek, jakie spółka musiałaby zapłacić, gdyby pożyczała od obcego podmiotu.
Dla wspólnika udzielającego pożyczki odsetki są przychodem z kapitałów pieniężnych, od którego spółka pobiera zryczałtowany podatek dochodowy w wysokości 19 proc. Jeżeli pożyczkodawca jest osobą fizyczną niebędącą podatnikiem VAT, to obowiązek w zakresie VAT nie wystąpi.
Warto jeszcze dodać, że pożyczka udzielona przez wspólnika spółce z o.o. jest zwolniona z opodatkowania podatkiem od czynności cywilnoprawnych na podstawie art. 9 pkt 10 lit. 1 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych.
Zaliczając odsetki od pożyczki do kosztów uzyskania przychodów, należy pamiętać o art. 16 ust. 1 pkt 60 i 61 ustawy o CIT. Przepisy te mówią, że odsetek od pożyczek udzielonych spółce przez podmiot posiadający bezpośrednio lub pośrednio nie mniej niż 25 proc. udziałów (w przykładzie: 100 proc. – jedyny udziałowiec) nie uważa się za koszty uzyskania przychodu, jeżeli wartość zadłużenia spółki wobec podmiotów przekroczy łącznie wartość kapitału własnego spółki, w takiej proporcji, w jakiej wartość zadłużenia wobec tych podmiotów, określona na ostatni dzień miesiąca poprzedzającego miesiąc zapłaty odsetek od pożyczki, przekracza wartość kapitału własnego spółki.
Ustawodawca przewidział również inny sposób ustalania kosztów podatkowych z tytułu odsetek od pożyczek. Jest on opisany w art. 15C ustawy o CIT. Kosztem uzyskania przychodu będą odsetki od pożyczek w wysokości nieprzekraczającej iloczynu: wartości stopy referencyjnej NBP obowiązującej w ostatnim dniu roku poprzedniego roku podatkowego + 1,25 pkt proc. oraz wartości podatkowej aktywów, z wyjątkiem wartości niematerialnych i prawnych Wartość odsetek zaliczonych do kosztów uzyskania przychodu nie może być wyższa niż równowartość 50 proc. zysku z działalności operacyjnej, ustalonego na dany rok podatkowy.
Podatnicy, którzy skorzystają z metody wskazanej w art. 15C ustawy o CIT, są obowiązani poinformować urząd skarbowy o swoim wyborze w terminie do końca pierwszego miesiąca nowego roku podatkowego oraz stosować tę metodę przez kolejne trzy lata podatkowe.
Więcej w Rzeczpospolitej z 25 lutego 2015 r.