Jak ustalić obowiązek podatkowy z tytułu sprzedaży samochodu? Czy jeżeli przed dniem faktycznego wydania pojazdu została wystawiona i przekazana nabywcy faktura celem rejestracji pojazdu w wydziale komunikacji, to moment wystawienia faktury może być uznany za moment dokonania dostawy? – pyta czytelnik Rzeczpospolitej
Jak odpowiada ekspert współpracujący z dziennikiem „Rz” – obowiązek podatkowy powstaje z chwilą dokonania dostawy towarów (zob. art. 193 ust. 1 ustawy o VAT). Niestety, w praktyce orzeczniczej nie ma zgodności, jak rozpoznać obowiązek podatkowy z tytułu dostawy samochodu w sytuacji, gdy przed dniem faktycznego wydania pojazdu została wystawiona i przekazana nabywcy faktura celem rejestracji pojazdu w wydziale komunikacji.
Część organów podatkowych przyjmuje, że w przypadku sprzedaży pojazdu samochodowego obowiązek podatkowy powstaje z chwilą faktycznego wydania pojazdu nabywcy (np. na podstawie protokołu zdawczo-odbiorczego). Jeżeli przed dniem faktycznego wydania pojazdu zostałaby wystawiona i przekazana nabywcy faktura celem rejestracji pojazdu w wydziale komunikacji, to moment wystawienia faktury zdaniem tych organów podatkowych nie może być uznany za moment dokonania dostawy. Zatem dopiero wydanie towaru (samochodu) – a nie wcześniejsze wystawienie faktury – powoduje powstanie obowiązku podatkowego: „(…) pomimo wystawienia faktury na rzecz klienta, które daje możliwość zarejestrowania pojazdu, obowiązek podatkowy powstaje dopiero z dniem dostawy towaru, czyli wydania pojazdu nabywcy, który łączy się z przejściem na nabywcę ryzyka utraty i uszkodzenia pojazdu. (…) dopiero w momencie fizycznego wydania samochodu nabywca ma możliwość rozporządzania nim jak właściciel, a przede wszystkim wykorzystywania go zgodnie z jego przeznaczeniem. Samo wystawienie faktury czy rejestracja pojazdu to czynności formalne, które nie dają jeszcze nabywcy możliwości rozporządzania samochodem jak właściciel, dopóki nie zostanie on wydany przez sprzedawcę. Dopiero wydanie samochodu – w przeciwieństwie do wystawienia faktury – daje klientowi praktyczną kontrolę nad samochodem i możliwość dysponowania nim obarczoną ryzykiem przypadkowej utraty lub uszkodzenia”.
Z kolei inne organy podatkowe przyjmują, że skoro wystawienie faktury i jej wydanie nabywcy z kartą pojazdu daje mu możliwość zarejestrowania samochodu w wydziale komunikacji, to tym samym daje mu prawo do dysponowania tym towarem jak właściciel. A co za tym idzie – moment wystawienia faktury powinien być uznawany za moment dokonania dostawy, niezależnie od tego, że do czasu podpisania protokołu przekazania samochodu nabywcy może być on objęty polisą ubezpieczenia mienia dilera.
Samo wystawienie faktury bez przekazania jej klientowi celem zarejestrowania pojazdu w wydziale komunikacji nie daje kupującemu prawa do dysponowania tym towarem jak właściciel W takiej sytuacji dzień wystawienia faktury nie jest dniem dokonania dostawy, w którym powstanie obowiązek podatkowy od dostawy samochodu.
Więcej w Rzeczpospolitej z 25 maja 2016 r.