Podział obowiązków nie modyfikuje odpowiedzialności członka zarządu

GAZETA PODATKOWA (2016-06-30), autor: E.m-W. , oprac.: GR

lip 1, 2016
Jako pracownik spółki z o.o. mam objąć funkcję w zarządzie, która połączona jest ze stanowiskiem dyrektora do spraw produkcyjnych. Inny członek zarządu jest odpowiedzialny za finanse spółki, zarządzanie i rachunkowość. Czy taki rozdział kompetencji, potwierdzony umową pomiędzy członkami zarządu, pozwoli uniknąć odpowiedzialności za zobowiązania spółki? – pyta czytelnik Gazety Podatkowej
 
Nie – odpowiada „GP”. Jeżeli egzekucja przeciwko spółce okaże się bezskuteczna, członkowie zarządu odpowiadają solidarnie za jej zobowiązania, chyba że wykażą okoliczności uwalniające ich od tej odpowiedzialności stosownie do treści art. 299 § 2 lub 4 K.s.h. Sam podział obowiązków pomiędzy członkami zarządu nie zwalnia członka zarządu z obowiązku dbania o to, aby we właściwym czasie został zgłoszony wniosek o ogłoszenie upadłości ewentualnie wdrożone zostało postępowanie restrukturyzacyjne (tj. aby sąd wydał postanowienie o jego otwarciu albo o zatwierdzeniu układu w postępowaniu w przedmiocie zatwierdzenia układu). Innymi słowy, członek zarządu powołując się na okoliczność, że w zarządzie odpowiadał jednie za zarządzanie procesem produkcyjnym, nie uwolni się od odpowiedzialności za długi spółki cywilnoprawne czy publicznoprawne. Zarówno art. 299 Kodeksu spółek handlowych (Dz. U. z 2013 r. poz. 1030 ze zm.), jak 1 art. 116 Ordynacji podatkowej (Dz. U. z 2015 r. poz. 613 ze zm.) nie przewidują takiej przesłanki uwalniającej od odpowiedzialności uregulowanej w tych przepisach.
Na kanwie sprawy dotyczącej odpowiedzialności cywilnoprawnej członka zarządu Sąd Najwyższy potwierdził, że odpowiedzialności członka zarządu nie uchyla umowa łącząca członków zarządu co do sposobu kierowania sprawami spółki, w szczególności ustalony umownie podział czynności. Obowiązkiem członka zarządu jest zachowanie staranności w sprawowaniu tej funkcji. Możliwość dokonania przez członka zarządu oceny stanu finansowego i gospodarczego spółki w celu zgłoszenia we właściwym czasie wniosku o upadłość podmiotu, wyklucza zwolnienie go z odpowiedzialności przewidzianej w art. 299 § 1 K.s.h. Zakres tej odpowiedzialności wyznacza stan możliwego zaspokojenia wierzycieli w przypadku terminowego zgłoszenia wniosku o ogłoszenie upadłości (wyrok z dnia 14 kwietnia 2016 r., sygn. akt IV GSK 485/15).
Wcześniej pogląd ten SN wyraził w wyroku z dnia 9 grudnia 2010 r., sygn. akt III GSK 46/10. W tym orzeczeniu SN podkreślił, że tylko taka sytuacja faktyczna, która rzeczywiście, obiektywnie, uniemożliwia uczestniczenie w czynnościach zarządzania, może uzasadniać wniosek o istnieniu okoliczności przewidzianych w art. 299 § 2 K.s.h., uwalniających członka zarządu od odpowiedzialności.

Więcej w Gazecie Podatkowej z 30 czerwca 2016 r.