Kto jeszcze może liczyć na stare oraz wcześniejsze świadczenia emerytalne?

Rzeczpospolita (2010-01-13), autor: Magdalena Januszewska , oprac.: GR

sty 14, 2010

Na emerytury obliczane według dotychczasowych zasad mogą jeszcze przechodzić starsze roczniki ubezpieczonych. Przede wszystkim chodzi o urodzonych przed 1 stycznia 1949 r. Mogą z nich skorzystać także niektórzy urodzeni po tej dacie. Oni jednak muszą spełnić dodatkowe warunki – czytamy w Rzeczpospolitej.

Jak informuje dziennik, moment, w którym urodzeni przed 1949 r. zdecydują się skorzystać ze swych uprawnień, nie ma znaczenia – ich emerytura będzie wyliczona zgodnie ze starymi przepisami. W niektórych wypadkach – na wniosek zainteresowanego – może być też wyliczona w całości zgodnie z nowymi zasadami.

Prawo do emerytury w powszechnym wieku emerytalnym daje art. 27 ustawy o emeryturach i rentach z FUS. Trzeba spełnić następujące warunki: osiągnąć wiek wynoszący 60 lat dla kobiet i 65 lat dla mężczyzn, mieć okres składkowy i nieskładkowy wynoszący co najmniej 20 lat dla kobiet i 25 lat dla mężczyzn. Z tym, że emeryturę tę można dostać, także mając niższy staż – odpowiednio 15 lat dla kobiet i 20 lat dla mężczyzn, o ile dana osoba osiągnie już powszechny wiek emerytalny, czyli odpowiednio 60 i 65 lat.

Kobiety urodzone przed 1 stycznia 1949 r. obecnie mogą już przechodzić tylko na emerytury po osiągnięciu powszechnego wieku emerytalnego, gdyż wszystkie one ukończyły już 60 lat. Inaczej mężczyźni, bo ci mogą jeszcze korzystać ze wcześniejszych emerytur. 

Pierwszy rodzaj to tzw. wcześniejsza emerytura pracownicza na podstawie art. 29 ustawy emerytalnej. Prawo do niej daje przede wszystkim długi staż pracy.

Mężczyźni urodzeni przed 1949 r. mogą również wystąpić o wcześniejszą emeryturę z tytułu pracy w szczególnych warunkach lub charakterze na podstawie art. 32 ustawy.

Zasadniczo wiek, w którym można się o nią ubiegać, to 60 lat, choć w niektórych zawodach jest on niższy. Dodatkowo trzeba mieć co najmniej 25 lat okresów składkowych i nieskładkowych, w tym co najmniej 15 lat pracy w szczególnych warunkach lub charakterze (w niektórych zawodach –10 lub 20). 

Bardziej skomplikowane zasady dotyczą urodzonych w latach 1949 -1968. Pod pewnymi warunkami osoby te mogą przechodzić na wcześniejsze emerytury podobnie jak osoby urodzone przed 1949 r. Pozwala na to przede wszystkim art. 46 ustawy. Osoby urodzone po 31 grudnia 1948 r., a przed 1 stycznia 1969 r. mogą przejść na wyżej omówione wcześniejsze emerytury przewidziane w art. 29, 32, 33 i 39.

Spośród osób urodzonych w latach 1949 – 1968 na wcześniejsze emerytury pracownicze na podstawie art. 46 w związku z art. 29 ustawy emerytalnej mogą przechodzić tylko kobiety. Mężczyźni bowiem urodzeni w tych latach nie mogli ukończyć 60 lat do końca 2008 r. Do tego czasu mogły wymagany od nich wiek 55 lat osiągnąć kobiety z roczników 1949-1953.

Urodzeni w latach 1949 –1968 mogą także nabyć prawo do emerytury na podstawie art. 46 w związku z art. 33 ustawy, czyli dla pracowników wykonujących działalność twórczą i artystyczną. Jest to możliwe, jeśli osiągnęli do 31 grudnia 2008 r. wiek emerytalny – zależny od rodzaju działalności wynoszący od 40 do 55 lat dla kobiet oraz od 45 do 60 lat dla mężczyzn oraz wymagany staż, czyli 20 lat – dla kobiet, i 25 lat – dla mężczyzn, okresów składkowych i nieskładkowych, w tym co najmniej 15 lat pracy twórczej lub artystycznej.

Osoby, które chcą skorzystać z wcześniejszej emerytury, muszą zrezygnować z członkostwa w drugim filarze.

Pobierz ustawę z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych »

Więcej w Rzeczpospolitej z 13 stycznia 2010 r.